Tussen 70% en 80% van Suid-Afrikaners sterf jaarliks sonder ’n geldige testament. Gevolglik bied die Regsvereniging van Suid-Afrika (LSSA) in samewerking met die departement van justisie en konstitusionele ontwikkeling aan burgers ’n gratis geleentheid om van 14 tot 18 September ’n basiese testament te laat opstel.

Wanneer iemand volgens die Wet op Intestate Erfopvolging sonder ’n testament sterf, word die persoon se bates verdeel in terme van die intestate erfreg. Dit is dan die plig van die eksekuteur, in oorleg met die Meester van die Hoër Hof, om te bepaal wie die naasbestaandes is en hoe die vererwing geskied.

Om ’n gratis testament in Nasionale testamenteweek te laat opstel kan ’n afspraak met enige prokureursfirma wat as deelnemer geregistreer is, gemaak word.

Iemand wat sonder ’n testament sterf, kan die oorlewendes, veral minderjarige kinders, in slegte omstandighede agterlaat. Die kinders se belange kan in ’n Voogdyfonds beland wat dit moeilik maak om geld te bekom.

Die koste om ’n testament te laat opstel wissel gewoonlik van gratis tot sowat R8 000, afhangend van die kompleksiteit. Die maksimum wetlike tarief vir eksekuteursgelde vir die afhandel van ’n boedel is 3.5% (plus BTW) op die bruto bates en 6% (plus BTW) vir alle inkomste wat die boedel na datum van dood ontvang.

Die maksimum van 3.5% hoef nie aanvaar te word nie en daar kan vooraf met die eksekuteur onderhandel word vir ’n laer persentasie. Alternatiewelik kan ’n familielid as eksekuteur aangewys word wat die fooi kwytskeld, mits hulle ’n professionele persoon aanstel om die papierwerk teen ’n vaste tarief te hanteer.

Deelnemende prokureurs aan Nasionale Testamenteweek stel basiese testamente gratis op, dikwels op voorwaarde dat hulle as die eksekuteur aangewys word.

’n Standaard prokureurstestament kan tussen R1 500 en R1 600 vir ’n een-tot-een konsultasie en ’n pasgemaakte dokument vir bates soos ’n huis en basiese beleggings kos. Meer komplekse testamente kan tussen sowat R6 000 en R25 000 of meer beloop indien dit voorsiening moet maak vir testamentêre trusts, buitelandse bates of besigheid-opeenvolging.

Om sonder ’n testament te sterf beteken minderjariges se belange word nie beskerm nie en ook dat familievetes kan ontstaan. Dit beteken die staat bepaal wie jou bates kry, wat dikwels nie ooreenstem met die oorledene se werklike wense nie.

‘Regskenners en familielede het al sterftes sonder wettige testamente as 
nagmerries in die media beskryf’

’n Duidelike, regsgeldige testament vir elke burger in Suid-Afrika is noodsaaklik en verhoed lang vertragings, onnodige administrasiekoste en strawwe familiestremminge wat moontlik tydens die rouproses kan opduik.

Families ervaar soms diep frustrasie, finansiële angs en emosionele ontwrigting. Regskenners en familielede het al sterftes sonder wettige testamente as nagmerries in die media beskryf.

Mnr. JD Robertson, ’n Gautengse prokureur, raai mense aan om van die geleentheid van testamenteweek in September gebruik te maak. “So kan daar seker gemaak word dat die testament geldig is en daar by afsterwe dienooreenkomstig met die testateur se bates en wense opgetree word.”

OFM Nuus/Susan Maré sm

• Het jy ’n nuuswenk om te deel? Skakel of whatsapp die OFM Nuus-lyn by 066 487 1427.